Tết Hàn Thực mồng 3 tháng 3 âm lịch năm 2020 là ngày nào dương lịch?

Tết Hàn Thực là một trong những ngày lễ khá quan trọng trong năm của người Việt. Vậy Tết Hàn Thực 2020 là ngày nào tính theo lịch âm và lịch dương?

1. Tết Hàn Thực là gì?

Tết Hàn Thực là một ngày tết vào ngày mồng 3 tháng 3 Âm lịch. “Hàn Thực” nghĩa là “thức ăn lạnh”. Ngày tết truyền thống này xuất hiện tại một số tỉnh của Trung Quốc, miền bắc Việt Nam và một số cộng đồng người gốc Hoa trên thế giới.

Hàng năm vào ngày này, nhiều gia đình cho xay bột, đồ đỗ xanh, làm bánh trôi, bánh chay, nấu xôi chè lễ Phật và cúng gia tiên, có lẽ đó cũng là một cách tưởng niệm người thân trong những ngày tháng cuối xuân, chứ ít người biết đến hai chữ “Hàn Thực” gắn với một điển tích ở Trung Quốc, được biết tới nhiều qua tiểu thuyết Đông Chu liệt quốc.

2. Nguồn gốc Tết Hàn Thực

Chuyện kể rằng, vua Tấn Văn Công là người trị vì nước Tấn (Trung Hoa lúc bấy giờ). Đến một ngày nước Tấn gặp loạn, Tấn Văn Công phải bỏ quốc gia sống cảnh lưu vong nay nước Tề mai nước Sở. Trong thời buổi khó khăn này, rất may bên cạnh vua còn có một vị hiền sĩ tên là Giới Tử Thôi luôn hết mình phò tá, giúp sức, bày mưu kế, ông là một người một mực trung thành với vua.

Một hôm, trên đường lánh nạn, lương thực cạn kiệt, Giới Tử Thôi phải lén tự cắt một miếng thịt đùi của mình để nấu dâng lên vua ăn. Vua Tấn Văn Công sau khi ăn xong, thấy lạ nên mới hỏi Giới Tử Thôi. Sau khi biết sự “hi sinh” này, trong lòng Tấn Văn Công vô cùng cảm kích.

Giới Tử Thôi theo phò tá vua trong suốt 19 năm trời, trải qua nhiều lần nằm gai nếm mật, khổ luyện thành tài. Sau này, Tấn Văn Công giành lại được ngôi vương, trở về làm vua nước Tấn, trọng thưởng phong chức, tước cho những người có công khi tòng vong, nhưng lại vô tình quên mất Giới Tử Thôi.

Giới Tử Thôi cũng không hề oán trách, cho rằng phò tá vua là trách nhiệm, nghĩa vụ của bề tôi chứ không phải để đổi lấy vinh hoa phú quý. Về sau, ông lẳng lặng về quê nhà, đưa mẹ vào núi Điền Sơn ở ẩn, sống những ngày tháng bình yên, an lạc.

Sau này vua mới nhớ ra, bèn sai người đi tìm Giới Tử Thôi. Nhưng Giới Tử Thôi là một người không màng danh vọng, chỉ muốn sống một cuộc đời an lạc bên mẹ già nên không đồng ý quay về lĩnh thưởng. Nghe vậy, vua hạ lệnh đốt rừng nhằm để ép Giới Tử Thôi xuất hiện. Không ngờ rằng, vì tinh thần kiên định, Giới Tử Thôi quyết không ra nên đành chết cháy cùng với mẹ ở trong rừng.

Nhà vua thương xót, hối hận vì hành động ngu ngốc của mình đành cho người lập miếu thờ Tử Thôi trên núi và đổi tên núi này là Giới Sơn. Sau đó, vua hạ lệnh trong dân gian phải kiêng đốt lửa ba ngày (khoảng từ mồng 3 tháng 3 đến mồng 5 tháng 3 Âm lịch), chỉ ăn đồ ăn nguội đã nấu sẵn để bày tỏ lòng tưởng nhớ.

Từ đó, đến ngày 3 tháng 3 âm lịch hằng năm, người dân Trung Quốc tổ chức lễ tưởng nhớ vị hiền sĩ Giới Tử Thôi. Đồ cúng cũng phải chuẩn bị từ hôm trước vì lệnh cấm lửa. Tên gọi Tết Hàn Thực cũng ra đời từ đó.

3. Tết Hàn Thực tại Việt Nam như thế nào?

Có quan điểm cho rằng Tết Hàn Thực ăn bánh trôi bánh chay là phong tục cổ của người An Nam từ ngày xa xưa.

Theo sử xưa chép lại, năm 1292 sứ giả nhà Nguyên là Trương Hiển Khanh sang thăm đất An Nam đã được Phật Hoàng Trần Nhân Tông gửi biếu mâm bánh kèm bài thơ như sau:

“Giá chi vũ bãi thí xuân sam
Huống trị kim triêu tam nguyệt tam
Hồng ngọc đôi bàn xuân thái bính
Tòng lai phong tục cựu An Nam.”

Dịch nghĩa rằng:

“Múa giá chi rồi, thử áo xuân,
Hôm nay Hàn Thực, buổi thanh thần
Bánh rau tinh khiết đầy mâm ngọc
Phong tục An Nam theo cổ nhân.”

(Trần Lê Văn dịch).

Qua bài thơ có thể thấy Phật Hoàng Trần Nhân Tông khi tiếp sứ giả đã khéo léo dùng món ăn cổ truyền dân tộc trong đúng Tết Hàn Thực để mời khách, vừa thể hiện lòng hiếu khách, lại vừa mang ý tứ sâu xa.

Ngoài ra, còn có tích xưa cho rằng bánh trôi bánh chay trong ngày Tết Hàn Thực của Việt Nam có nguồn gốc từ sự tích mẹ Âu Cơ đẻ ra trăm trứng, trứng nở thành trăm người con.

Bánh trôi bánh chay đều có hình tròn, màu sắc trắng mịn, viên mãn giống như bọc trứng con Rồng cháu Tiên – tổ tiên của người Việt.

4. Ý nghĩa tục ăn bánh trôi, bánh chay trong Tết Hàn Thực của người Việt

Trong ngày tết Hàn Thực mùng 3 tháng 3 âm lịch, các gia đình Việt sẽ nấu bánh trôi, bánh chay để dâng cúng lên Phật, tổ tiên,…

Bánh trôi, bánh chay của người Việt không giống với bánh trôi của người Trung Quốc. Bánh trôi, bánh chay Việt Nam mang trong mình đặc sắc riêng của nền ẩm thực, văn hóa và bản sắc Việt Nam. Chính vì thế mà đa số người Việt cũng quen gọi ngày Tết này với cái tên dân dã là Tết bánh trôi, bánh chay nhiều hơn là Tết Hàn Thực.

Bánh trôi và bánh chay đều được làm từ bột gạo nếp thơm, là thành quả lao động vất vả của nông dân, là hình ảnh thể hiện rõ nhất nền văn minh lúa nước lâu đời của dân tộc Việt Nam cùng với các loại bánh truyền thống khác như bánh chưng, bánh giầy…

Đặc biệt, hình ảnh những chiếc bánh trôi, bánh chay tròn vo, trắng bóc xếp đầy cạnh nhau trên đĩa còn mang hàm ý tưởng nhớ tới sự tích “mẹ Âu Cơ cùng bọc trăm trứng”. Theo đó, bánh trôi tượng trưng cho 50 quả trứng nở ra 50 người con theo mẹ Âu Cơ lên núi, bánh chay được xem như là 50 quả trứng nở ra 50 người con theo cha Lạc Long Quân xuống biển.

Chính vì thế, ý nghĩa của ngày Tết Bánh Trôi, Bánh Chay (Tết Hàn Thực) là ở việc tưởng nhớ về cội nguồn, tổ tiên, ông bà,… là một cách để dạy con cháu đời sau “uống nước nhớ nguồn”, không được quên công lao của ông bà tổ tiên của ta.

5. Tết Hàn Thực năm 2020 là ngày nào theo lịch âm và lịch dương?

Theo tuvingaynay.com, Tết Hàn Thực 2020 rơi vào thứ 5 ngày 26/3 dương lịch, ứng với ngày 3/3 âm lịch năm Canh Tý. Như vậy, năm nay Tết Hàn Thực sẽ diễn ra trước Tết Thanh Minh 2020 khoảng 10 ngày và nằm trong tiết Cốc Vũ.

6. Tết Hàn Thực năm 2020 là ngày tốt hay ngày xấu?

Xem ngày tốt xấu, Tết Hàn Thực 2020 tức ngày 3/3 âm lịch được xem là ngày tốt, ngày Hoàng đạo.

Theo trực thì hôm đó là ngày Trực Trừ, tốt mọi việc. Tuy nhiên, khi xem ngày kỵ thì theo quan niệm dân gian ngày 3/3 âm lịch tức ngày 26/3 dương – Tết Hàn Thực 2020 lại là ngày Tam Nương sát.

Ngày Tam Nương có nhiều điều cấm kị, người xưa cho rằng trong ngày này không nên xuất hành, cưới hỏi hay sửa chữa, dựng nhà… Có điều, nếu biết chọn giờ tốt, biết xem hướng xuất hành thì vẫn có thể đón được vận may, tránh xa vận rủi.

Trong ngày Tết Hàn Thực năm nay, hãy chọn hướng Đông Nam hay hướng Bắc làm hướng xuất hành cho mình. Nếu đi theo 2 hướng này, bạn sẽ được Hỷ thần hoặc Tài thần phù trợ, dễ gặp nhiều chuyện may mắn, cát lành.

Nên tránh xuất hành về hướng Nam, đây là hướng của ông thần ác, tức Hắc thần. Điều này sẽ gây bất lợi cho cuộc hành trình của bạn, dễ dẫn đến những chuyện ngoài ý muốn.

Ngoài ra, bạn cũng nên lưu ý chọn xuất hành trong các khung giờ đẹp, tức giờ hoàng đạo trong ngày, cụ thể như sau:

– Giáp Dần (3h-5h): Tư Mệnh
– Bính Thìn (7h-9h): Thanh Long
– Đinh Tị (9h-11h): Minh Đường

– Canh Thân (15h-17h): Kim Quỹ
– Tân Dậu (17h-19h): Bảo Quang
– Quý Hợi (21h-23h): Ngọc Đường

Còn với các khung giờ còn lại được xem là giờ xấu, giờ hắc đạo, nếu không có việc gì thì không nên xuất hành trong các khung giờ này, cũng nên hạn chế làm những việc lớn, việc quan trọng:

– Nhâm Tý (23h-1h): Thiên Lao
– Quý Sửu (1h-3h): Nguyên Vũ
– Ất Mão (5h-7h): Câu Trận

– Mậu Ngọ (11h-13h): Thiên Hình
– Kỷ Mùi (13h-15h): Chu Tước
– Nhâm Tuất (19h-21h): Bạch Hổ

Người tuổi Canh Tuất và Bính Tuất bị xung với ngày, dễ gặp phải những chuyện không may ngoài ý muốn, vì thế trong ngày Tết Hàn Thực 2020 nên cẩn trọng với những quyết định và hành động của mình.

Theo tuvingaynay.com!